Fałszywy SMS od kuriera zwykle informuje o dopłacie do przesyłki, konieczności potwierdzenia adresu albo problemie z dostawą. Najbezpieczniej nie klikać linku z wiadomości, nie podawać danych karty ani kodów autoryzacyjnych i samodzielnie sprawdzić przesyłkę w oficjalnej aplikacji lub na stronie przewoźnika.
Oszuści wykorzystują fakt, że odbiorca rzeczywiście może oczekiwać paczki. Wiadomość często wygląda wiarygodnie, ale jej celem bywa przekierowanie na fałszywą stronę płatności, wyłudzenie danych logowania lub nakłonienie do instalacji złośliwej aplikacji.
Jak wygląda fałszywy SMS od kuriera?
Nie istnieje jeden schemat, ale podejrzana wiadomość często zawiera kilka charakterystycznych elementów:
- prośbę o niewielką dopłatę, aktualizację adresu lub potwierdzenie danych;
- link do strony o nietypowej domenie, skróconego adresu albo adresu różniącego się od oficjalnego;
- presję czasu, na przykład informację, że brak reakcji spowoduje zwrot paczki;
- błędy językowe, nienaturalne sformułowania lub brak szczegółów zamówienia;
- żądanie danych karty, kodu SMS, loginu, hasła albo instalacji aplikacji.
Sama nazwa nadawcy nie potwierdza autentyczności. Numer lub oznaczenie wyświetlane w telefonie może zostać sfałszowane, a wiadomość może pojawić się w tym samym wątku co wcześniejsze, prawdziwe komunikaty. Również obecność numeru przesyłki nie przesądza o wiarygodności, ponieważ oszust może posłużyć się losowym albo skopiowanym numerem.
Inny przydatny scenariusz omawiamy w poradniku „Oszustwo na BLIK – co zrobić po wykonaniu przelewu?”.
Jak zweryfikować wiadomość bez klikania w link?
Najpierw zastanów się, czy rzeczywiście oczekujesz paczki. Następnie sprawdź zamówienie w aplikacji sklepu, na koncie klienta albo w wiadomości e-mail otrzymanej wcześniej od sprzedawcy. Nie korzystaj przy tym z odnośnika zawartego w SMS-ie.
Jeśli znasz przewoźnika, wpisz jego adres ręcznie w przeglądarce lub otwórz oficjalną aplikację. Numer przesyłki wprowadź dopiero na zweryfikowanej stronie. W razie wątpliwości skontaktuj się z kurierem lub sklepem przez dane znalezione niezależnie, a nie przez numer czy link z podejrzanej wiadomości.
Ważna wskazówka: zwykłe śledzenie przesyłki nie powinno wymagać podania kodu bankowego, hasła do bankowości ani instalowania aplikacji spoza oficjalnego sklepu z aplikacjami.
Co zrobić po kliknięciu w podejrzany link?
Jeżeli tylko otworzyłeś stronę i nie wpisałeś danych, zamknij ją, nie pobieraj plików i nie instaluj żadnej aplikacji. Zaktualizuj system oraz program zabezpieczający. Warto też sprawdzić, czy na urządzeniu nie pojawiła się nieznana aplikacja lub nietypowe żądanie uprawnień.
Jeśli podałeś dane logowania, niezwłocznie zmień hasło, zaczynając od konta, którego dane zostały ujawnione. Gdy tego samego hasła używasz w innych serwisach, zmień je również tam. Włącz uwierzytelnianie wieloskładnikowe, jeśli jest dostępne.
Po podaniu danych karty skontaktuj się z bankiem oficjalnym kanałem, na przykład przez aplikację lub numer zapisany na karcie. Poproś o ocenę sytuacji i zastosowanie odpowiednich zabezpieczeń. Jeżeli zatwierdziłeś transakcję albo przekazałeś kod autoryzacyjny, zgłoś to bankowi natychmiast. Sposób odzyskania pieniędzy zależy między innymi od rodzaju płatności i okoliczności zdarzenia.
Jeśli zainstalowałeś aplikację na polecenie oszusta, odłącz urządzenie od internetu i skontaktuj się z bankiem z innego, bezpiecznego urządzenia. Nie usuwaj pochopnie dowodów, takich jak SMS, adres strony, potwierdzenia i historia połączeń.
Czego nie podawać w wiadomości ani na stronie płatności?
Nie przekazuj przez link z SMS-a danych karty, kodu PIN, haseł do bankowości, kodów jednorazowych, kodów BLIK ani kodów otrzymanych SMS-em. Bank lub kurier nie powinien wymagać od ciebie zatwierdzania operacji, która nie odpowiada jasno opisanej przez ciebie czynności.
Zwróć uwagę także na adres strony. Kłódka i szyfrowane połączenie nie dowodzą, że witryna należy do przewoźnika. Oszust również może używać szyfrowanego połączenia; liczy się przede wszystkim prawidłowa domena i wejście na stronę niezależnie od wiadomości.
Gdzie zgłosić fałszywy SMS?
Podejrzaną wiadomość możesz zgłosić operatorowi zgodnie z jego aktualną procedurą, a także przekazać informacje organom ścigania, szczególnie gdy doszło do wyłudzenia pieniędzy lub danych. Zachowaj treść SMS-a, numer nadawcy, adres strony, zrzuty ekranu, potwierdzenia transakcji i informacje o czasie zdarzenia.
Jeżeli wiadomość podszywa się pod konkretną firmę, poinformuj również jej oficjalny dział obsługi. Nie odpowiadaj oszustowi i nie korzystaj z danych kontaktowych podanych w podejrzanym SMS-ie.
Najczęściej zadawane pytania
Czy prawdziwy kurier może wysłać SMS z linkiem?
Nie każdy SMS z linkiem jest oszustwem, ale sam link nie potwierdza autentyczności. Wiadomość trzeba zweryfikować w oficjalnej aplikacji lub na stronie przewoźnika.
Czy samo otwarcie linku oznacza kradzież pieniędzy?
Nie musi oznaczać. Ryzyko rośnie, jeśli wpisano dane, pobrano aplikację lub zatwierdzono operację. Mimo to stronę należy zamknąć i sprawdzić urządzenie.
Czy można odpisać na podejrzany SMS?
Nie warto. Odpowiedź może potwierdzić, że numer jest aktywny, a dalszy kontakt może służyć wyłudzeniu kolejnych informacji.
Co zrobić, gdy SMS przyszedł po prawdziwym zamówieniu?
Nie zakładaj, że jest autentyczny tylko dlatego, że oczekujesz paczki. Porównaj dane zamówienia i śledzenie przesyłki w źródle otwartym samodzielnie.